Στη Λευκωσία επικρατεί συγκρατημένη αισιοδοξία. Η κυβέρνηση επιμένει ότι στόχος παραμένει η πραγματοποίηση της άτυπης πολυμερούς, όχι όμως ως μια ακόμη συνάντηση χωρίς αποτέλεσμα, αλλά ως η αφετηρία για την επανέναρξη των διαπραγματεύσεων στο Κυπριακό.
«Ο στόχος μας για σύγκληση άτυπης πολυμερούς συνάντησης παραμένει αμετάθετος», δήλωσε ο Κυβερνητικός Εκπρόσωπος Κωνσταντίνος Λετυμπιώτης, ξεκαθαρίζοντας ότι η επιτυχία της διαδικασίας θα κριθεί από το κατά πόσο θα οδηγήσει σε ουσιαστικές συνομιλίες με προοπτική συνολικής λύσης.
Η σημασία της αποστολής Ολγκίν
Καθοριστικής σημασίας για τις εξελίξεις θεωρείται η επίσκεψη της προσωπικής απεσταλμένης του Γενικού Γραμματέα του ΟΗΕ, Μαρία Άνχελα Ολγκίν, στις Βρυξέλλες στις 13 Ιουλίου.
Η επίσκεψη αποκτά ιδιαίτερη πολιτική βαρύτητα, καθώς πραγματοποιείται μετά τη Σύνοδο του ΝΑΤΟ, όπου θα βρεθούν ο Γενικός Γραμματέας του ΟΗΕ, η Πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής και ο Πρόεδρος του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου, δημιουργώντας ένα πυκνό διπλωματικό σκηνικό γύρω από το Κυπριακό.
Σύμφωνα με τις πληροφορίες, η Ολγκίν θα έχει επαφές με την ηγεσία της Ευρωπαϊκής Ένωσης, επιδιώκοντας να διασφαλίσει ακόμη πιο ενεργό ευρωπαϊκή εμπλοκή στην προσπάθεια του Αντόνιο Γκουτέρες. Για τη Λευκωσία, η ευρωπαϊκή διάσταση αποκτά πλέον ιδιαίτερη σημασία, καθώς θεωρεί ότι η ΕΕ μπορεί να λειτουργήσει ως παράγοντας που θα ενθαρρύνει την Τουρκία να επιδείξει μεγαλύτερη ευελιξία.
Δεν είναι τυχαίο ότι τόσο η κυβέρνηση όσο και η ίδια η Ολγκίν αναδεικνύουν ολοένα και περισσότερο τον ρόλο της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Η πρόσφατη κοινή δήλωση της Ύπατης Εκπροσώπου της ΕΕ, των αρμόδιων Επιτρόπων και του Τούρκου Υπουργού Εξωτερικών υπέρ των προσπαθειών του ΟΗΕ ερμηνεύεται στη Λευκωσία ως ένδειξη ότι το Κυπριακό επανέρχεται πιο δυναμικά στην ευρωπαϊκή ατζέντα.
Το στοίχημα της άτυπης πολυμερούς
Η κυπριακή κυβέρνηση ξεκαθαρίζει ότι δεν επιδιώκει μια πολυμερή διάσκεψη μόνο για επικοινωνιακούς λόγους. Αντίθετα, θεωρεί ότι η συνάντηση πρέπει να καταλήξει στην ανακοίνωση της επανέναρξης των διαπραγματεύσεων, με σαφή προοπτική συνολικής διευθέτησης του Κυπριακού στη βάση των ψηφισμάτων του ΟΗΕ.
Την ίδια ώρα, η Λευκωσία υποστηρίζει ότι οι επαφές συνεχίζονται καθημερινά, τόσο σε δημόσιο όσο και σε παρασκηνιακό επίπεδο, με τη συμμετοχή του ΟΗΕ και της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Ωστόσο, θεωρεί ότι η τελική απόφαση θα εξαρτηθεί σε μεγάλο βαθμό από τη στάση της Άγκυρας.
Η κυβέρνηση επαναλαμβάνει ότι η Τουρκία δεν μπορεί να επιδιώκει αναβάθμιση των σχέσεων της με την Ευρωπαϊκή Ένωση, χωρίς να συμβάλει ουσιαστικά στην πρόοδο του Κυπριακού, το οποίο χαρακτηρίζει κατεξοχήν ευρωπαϊκό ζήτημα.
Διαφορετικά μηνύματα από την τουρκοκυπριακή πλευρά
Στα κατεχόμενα, πάντως, οι δημόσιες τοποθετήσεις αποτυπώνουν διαφορετικές προσεγγίσεις.
Ο Τουφάν Ερχιουρμάν επιβεβαίωσε ότι το επόμενο διάστημα αναμένεται έντονη κινητικότητα, διευκρινίζοντας όμως ότι μέχρι στιγμής δεν υπάρχει κάποιο ολοκληρωμένο σχέδιο λύσης, αλλά μόνο ιδέες που βρίσκονται υπό συζήτηση. Παράλληλα, δήλωσε ότι στηρίζει τις προσπάθειες του Γενικού Γραμματέα του ΟΗΕ, καλώντας τους Τουρκοκύπριους να αποφύγουν υπερβολικές προσδοκίες ή αδικαιολόγητη απαισιοδοξία.
Αντίθετα, ο Ερσίν Τατάρ επέμεινε στη γνωστή θέση περί λύσης δύο κρατών με κυρίαρχη ισότητα, εκφράζοντας δυσφορία για τη δήλωση της Μαρία Άνχελα Ολγκίν. Κατά την άποψή του, η αποστολή της προσωπικής απεσταλμένης περιορίζεται στη διαπίστωση ύπαρξης κοινού εδάφους και όχι στη διαμόρφωση νέων προτάσεων.
Στο ίδιο μήκος κύματος κινήθηκαν και οι δηλώσεις άλλων αξιωματούχων του κατοχικού καθεστώτος, οι οποίοι επανέλαβαν ότι δεν τίθεται θέμα εδαφικών παραχωρήσεων ούτε εγκατάλειψης της πολιτικής των δύο κρατών.
Οι επόμενες εβδομάδες θα είναι καθοριστικές
Παρά τις εμφανείς διαφορές στις θέσεις των δύο πλευρών, η διπλωματική δραστηριότητα των επόμενων ημερών δημιουργεί την αίσθηση ότι βρίσκεται σε εξέλιξη μια συντονισμένη προσπάθεια για να διαπιστωθεί εάν υπάρχει το απαραίτητο πολιτικό έδαφος για επανεκκίνηση της διαδικασίας.
Η αποστολή της Μαρία Άνχελα Ολγκίν στις Βρυξέλλες θεωρείται ο τελευταίος σημαντικός κρίκος πριν ληφθούν οι οριστικές αποφάσεις για την άτυπη πολυμερή διάσκεψη. Εκεί θα αποτυπωθεί σε μεγάλο βαθμό ο βαθμός εμπλοκής της Ευρωπαϊκής Ένωσης, αλλά και κατά πόσο μπορεί να δημιουργηθεί η αναγκαία πολιτική δυναμική που θα επιτρέψει στον Γενικό Γραμματέα του ΟΗΕ να συγκαλέσει τη συνάντηση με πραγματικές πιθανότητες επιτυχίας.
Για τη Λευκωσία, το ζητούμενο παραμένει ξεκάθαρο: Mια άτυπη πολυμερής που δεν θα αποτελέσει ακόμη έναν σταθμό στη μακρά ιστορία του Κυπριακού, αλλά το σημείο εκκίνησης για την επιστροφή στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων. Το αν αυτή η φιλοδοξία μπορεί να μετατραπεί σε πραγματικότητα, αναμένεται να φανεί μέσα στις επόμενες εβδομάδες.
