Η τελετή έναρξης, που θα πραγματοποιηθεί στη Λευκωσία, δεν αποτελεί μόνο μια τυπική θεσμική διαδικασία, αλλά ένα πολιτικό μήνυμα παρουσίας, ετοιμότητας και φιλοδοξίας μιας μικρής χώρας με αυξημένο γεωπολιτικό αποτύπωμα.
Η ημέρα της έναρξης: διπλωματική κινητικότητα και πυκνό πρόγραμμα
Το πρόγραμμα του Προέδρου της Δημοκρατίας, Νίκου Χριστοδουλίδη για τη σημερινή ημέρα, αποτυπώνει τη βαρύτητα της στιγμής. Από τις πρωινές ώρες, το Προεδρικό Μέγαρο μετατρέπεται σε κέντρο έντονης διπλωματικής δραστηριότητας, με διαδοχικές συναντήσεις υψηλού επιπέδου.
Το πρωί, ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας θα έχει συνάντηση με τον Πρόεδρο της Ουκρανίας, Βολοντίμιρ Ζελένσκι, μια επαφή με ισχυρό πολιτικό συμβολισμό, δεδομένης της κεντρικής θέσης που κατέχει το ουκρανικό ζήτημα στην ευρωπαϊκή ατζέντα. Ακολουθεί συνάντηση με τον Υπουργό Πετρελαίου της Αιγύπτου, επιβεβαιώνοντας τη σημασία που αποδίδει η Λευκωσία στην ενεργειακή συνεργασία και στον ρόλο της Ανατολικής Μεσογείου.
Το απόγευμα, το ενδιαφέρον στρέφεται στην κοινή συνάντηση του Προέδρου Χριστοδουλίδη με τον Πρόεδρο του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου Αντόνιο Κόστα, την Πρόεδρο της Ευρωπαϊκής Επιτροπής Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν και τον Πρόεδρο της Ουκρανίας. Πρόκειται για μια εικόνα που αποτυπώνει τη θέση της Κύπρου στο επίκεντρο των ευρωπαϊκών εξελίξεων, έστω και για αυτό το κρίσιμο εξάμηνο. Θα ακολουθήσει διμερής συνάντηση με τον Πρόεδρο του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου, καθώς και συνάντηση με τον Πρόεδρο του Λιβάνου, Ζοζέφ Αούν.
Η ημέρα θα κορυφωθεί με την επίσημη τελετή έναρξης της Κυπριακής Προεδρίας του Συμβουλίου της ΕΕ, στον ΘΟΚ, παρουσία ηγετών κρατών, κυβερνητικών αξιωματούχων και επικεφαλής ευρωπαϊκών θεσμών.
Οι δηλώσεις και το πολιτικό μήνυμα της Λευκωσίας
Σύμφωνα με τον Κυβερνητικό Εκπρόσωπο Κωνσταντίνο Λετυμπιώτη, η σημερινή ημέρα εντάσσεται στο ευρύτερο πλαίσιο επαφών του Προέδρου της Δημοκρατίας, με στόχο την ενίσχυση της διεθνούς παρουσίας της Κύπρου και τη στήριξη του ρόλου της, ως έντιμου διαμεσολαβητή στο πλαίσιο της ΕΕ. Η αναφορά στην κοινή συνάντηση με την ηγεσία των ευρωπαϊκών θεσμών και τον Πρόεδρο της Ουκρανίας υπογραμμίζει τη βαρύτητα που αποδίδεται στην ευρωπαϊκή συνοχή και στην εξωτερική διάσταση της Ένωσης.
Ο ίδιος ο Πρόεδρος Χριστοδουλίδης, στις πρόσφατες δημόσιες δηλώσεις του, χαρακτήρισε την ανάληψη της Προεδρίας «στιγμή υπερηφάνειας για τη χώρα», τονίζοντας παράλληλα ότι πρόκειται για μια απαιτητική θεσμική υποχρέωση. Όπως ανέφερε, η Κύπρος καλείται να ανταποκριθεί σε έναν ρόλο ευθύνης, σε μια περίοδο κατά την οποία οι προκλήσεις για την Ευρωπαϊκή Ένωση είναι συνεχείς και πολυεπίπεδες.
Κεντρικό μήνυμα του Προέδρου, είναι η ανάγκη ενίσχυσης της στρατηγικής αυτονομίας της ΕΕ και η περαιτέρω εμβάθυνση της ευρωπαϊκής ολοκλήρωσης, ως απάντηση στις διεθνείς εξελίξεις.
Οι ηγέτες που φτάνουν στη Λευκωσία
Η Κυπριακή Δημοκρατία υποδέχεται σήμερα μια εντυπωσιακή σύνθεση διεθνούς και ευρωπαϊκής ηγεσίας. Πέραν της ηγεσίας των βασικών θεσμών της ΕΕ και του Προέδρου της Ουκρανίας, στη Λευκωσία θα βρίσκονται, μεταξύ άλλων, η Πρόεδρος της Μολδαβίας, ο Πρόεδρος του Ιράκ, ο Πρόεδρος του Λιβάνου, καθώς και επικεφαλής σημαντικών περιφερειακών οργανισμών του αραβικού κόσμου και του Κόλπου. Σε επίπεδο υπουργών, θα εκπροσωπηθούν χώρες με καθοριστικό ρόλο στην ενέργεια και τη σταθερότητα της περιοχής.
Η παρουσία αυτή, αναδεικνύει τη γεωπολιτική διάσταση της Κυπριακής Προεδρίας και τον ρόλο της Κύπρου ως γέφυρας μεταξύ Ευρώπης, Μέσης Ανατολής και Ανατολικής Μεσογείου.
Οι προτεραιότητες του πρώτου εξαμήνου
Η Κυπριακή Προεδρία θέτει ένα φιλόδοξο, αλλά ρεαλιστικό πλαίσιο προτεραιοτήτων για το επόμενο εξάμηνο. Στον πυρήνα της ατζέντας βρίσκονται η ασφάλεια και η άμυνα, η ενίσχυση της ετοιμότητας της ΕΕ απέναντι σε κρίσεις, καθώς και η ανταγωνιστικότητα της ευρωπαϊκής οικονομίας σε ένα περιβάλλον διεθνούς αβεβαιότητας.
Παράλληλα, η Λευκωσία δίνει έμφαση σε μια Ευρωπαϊκή Ένωση ανοιχτή προς τον κόσμο, με ενεργό ρόλο στη διεθνή σκηνή, βασισμένο σε αρχές, αξίες και σεβασμό του διεθνούς δικαίου. Ιδιαίτερη βαρύτητα αποδίδεται στην πολιτική διεύρυνσης, με ξεκάθαρη αναφορά στην ευρωπαϊκή προοπτική της Ουκρανίας.
Στην εσωτερική διάσταση, η Κυπριακή Προεδρία θέτει στο επίκεντρο ζητήματα που αγγίζουν άμεσα την καθημερινότητα των πολιτών: Κοινωνική συνοχή, προσιτή στέγαση, προστασία των ανηλίκων στο ψηφιακό περιβάλλον και ενίσχυση της Ευρωπαϊκής Ένωσης Υγείας. Παράλληλος στόχος αποτελεί η προώθηση των συζητήσεων για το νέο Πολυετές Δημοσιονομικό Πλαίσιο μετά το 2027.
Ένα εξάμηνο ευθύνης και προσδοκιών
Η ανάληψη της Προεδρίας από μια χώρα που εξακολουθεί να βιώνει τις συνέπειες από την τουρκική εισβολή και τη συνεχιζόμενη κατοχή, της προσδίδει έναν επιπλέον συμβολισμό. Η Κύπρος καλείται να λειτουργήσει ως αξιόπιστος συντονιστής και έντιμος μεσολαβητής, εκπροσωπώντας ισότιμα όλα τα κράτη-μέλη, σε μια περίοδο που η Ευρώπη δοκιμάζεται.
Από σήμερα και επίσημα, η Κύπρος αναλαμβάνει τον ρόλο της με φιλοδοξία, γνωρίζοντας ότι η επιτυχία της Προεδρίας θα κριθεί όχι από τον συμβολισμό της έναρξης, αλλά από τη δυνατότητά της να συμβάλει ουσιαστικά στη συλλογική ευρωπαϊκή προσπάθεια.